ဆီလီနီယမ်၏ အကျိုးသက်ရောက်မှု
မွေးမြူရေးနှင့် ကြက်မွေးမြူရေးအတွက်
၁။ ထုတ်လုပ်မှုစွမ်းဆောင်ရည်နှင့် အစာပြောင်းလဲမှုနှုန်းကို တိုးတက်ကောင်းမွန်အောင် လုပ်ဆောင်ပါ။
၂။ မျိုးပွားမှုစွမ်းဆောင်ရည်ကို တိုးတက်ကောင်းမွန်စေပါ။
၃။ အသား၊ ဥနှင့် နို့၏ အရည်အသွေးကို မြှင့်တင်ပေးပြီး ထုတ်ကုန်များတွင် ဆီလီနီယမ် ပါဝင်မှုကို မြှင့်တင်ပါ။
၄။ တိရစ္ဆာန်ပရိုတင်းပေါင်းစပ်မှုကို တိုးတက်ကောင်းမွန်စေပါ။
၅။ တိရစ္ဆာန်များ၏ ဖိစီးမှု ဆန့်ကျင်နိုင်စွမ်းကို တိုးတက်ကောင်းမွန်စေပါ။
၆။ အူလမ်းကြောင်းကျန်းမာရေးကို ထိန်းသိမ်းရန် အူလမ်းကြောင်းရှိ အဏုဇီဝပိုးမွှားများကို ချိန်ညှိပါ။
၇။ တိရစ္ဆာန်များ၏ ခုခံအားကို တိုးတက်ကောင်းမွန်စေခြင်း...
အော်ဂဲနစ် ဆီလီနီယမ်သည် အော်ဂဲနစ် မဟုတ်သော ဆီလီနီယမ်ထက် အဘယ်ကြောင့် သာလွန်သနည်း။
၁။ ပြင်ပဖြည့်စွက်ပစ္စည်းအနေဖြင့် ဆီလီနီယမ် စစ္စတိန်း (SeCys) ၏ ဇီဝရရှိနိုင်မှုသည် ဆိုဒီယမ် ဆီလီနိုက်ထက် မမြင့်မားပါ။ (Deagen et al., 1987, JNut.)
၂။ တိရစ္ဆာန်များသည် ပြင်ပ SeCys မှ selenoproteins များကို တိုက်ရိုက် မပေါင်းစပ်နိုင်ပါ။
၃။ ဇီဝဖြစ်စဉ်လမ်းကြောင်းနှင့် ဆဲလ်များတွင် ဆီလီနီယမ် ပြန်လည်ပြောင်းလဲခြင်းနှင့် ပေါင်းစပ်ခြင်းမှတစ်ဆင့် တိရစ္ဆာန်များတွင် SeCys ကို ထိရောက်စွာအသုံးပြုခြင်းကို အပြည့်အဝရရှိသည်။
၄။ တိရစ္ဆာန်များတွင် ဆီလီနီယမ်ကို တည်ငြိမ်စွာသိုလှောင်ရန်အတွက် အသုံးပြုသော ဆီလီနီယမ်ရေကန်ကို မီသီယိုနင်းမော်လီကျူးများအစား SeMet ပုံစံဖြင့် ဆီလီနီယမ်ပါဝင်သော ပရိုတင်းများ၏ ပေါင်းစပ်မှုအစီအစဉ်ကို ထည့်သွင်းခြင်းဖြင့်သာ ရရှိနိုင်သော်လည်း SeCys သည် ဤပေါင်းစပ်လမ်းကြောင်းကို အသုံးမပြုနိုင်ပါ။
ဆယ်လီနိုမီသီအိုနင်း စုပ်ယူမှုနည်းလမ်း
၎င်းကို အူသိမ်ဦးပိုင်းရှိ ဆိုဒီယမ်စုပ်ယူမှုစနစ်မှတစ်ဆင့် သွေးကြောစနစ်ထဲသို့ ဝင်ရောက်သည့် မီသီယိုနင်းကဲ့သို့ပင် စုပ်ယူပါသည်။ ပြင်းအားသည် စုပ်ယူမှုကို သက်ရောက်မှုမရှိပါ။ မီသီယိုနင်းသည် မရှိမဖြစ်လိုအပ်သော အမိုင်နိုအက်ဆစ်တစ်ခုဖြစ်သောကြောင့် ၎င်းကို မြင့်မားစွာ စုပ်ယူလေ့ရှိသည်။
ဆယ်လီနိုမီသီအိုနင်း၏ ဇီဝဗေဒဆိုင်ရာ လုပ်ဆောင်ချက်များ
၁။ ဓာတ်တိုးဆန့်ကျင်ပစ္စည်း လုပ်ဆောင်ချက်- ဆီလီနီယမ်သည် GPx ၏ တက်ကြွသောဗဟိုချက်ဖြစ်ပြီး ၎င်း၏ ဓာတ်တိုးဆန့်ကျင်ပစ္စည်း လုပ်ဆောင်ချက်ကို GPx နှင့် သိုင်အိုရီဒေါက်ဆင် ရီဒတ်တေ့စ် (TrxR) မှတစ်ဆင့် အကောင်အထည်ဖော်သည်။ ဓာတ်တိုးဆန့်ကျင်ပစ္စည်း လုပ်ဆောင်ချက်သည် ဆီလီနီယမ်၏ အဓိကလုပ်ဆောင်ချက်ဖြစ်ပြီး အခြားဇီဝဗေဒဆိုင်ရာ လုပ်ဆောင်ချက်များသည် အများအားဖြင့် ဤအပေါ်တွင် အခြေခံသည်။
၂။ ကြီးထွားမှု မြှင့်တင်ခြင်း- လေ့လာမှုအများအပြားက အော်ဂဲနစ် ဆီလီနီယမ် သို့မဟုတ် အော်ဂဲနစ်မဟုတ်သော ဆီလီနီယမ်ကို အစားအစာတွင် ထည့်သွင်းခြင်းသည် ကြက်၊ ဝက်၊ စားကျက်မွေးမြူရေးတိရစ္ဆာန်များ သို့မဟုတ် ငါးများ၏ ကြီးထွားမှုစွမ်းဆောင်ရည်ကို တိုးတက်စေနိုင်ကြောင်း၊ ဥပမာအားဖြင့် အစာနှင့် အသားအချိုးကို လျှော့ချခြင်းနှင့် နေ့စဉ်အလေးချိန်တိုးခြင်းတို့ကို မြှင့်တင်ပေးကြောင်း သက်သေပြခဲ့သည်။
၃။ မျိုးပွားမှုစွမ်းဆောင်ရည် တိုးတက်ကောင်းမွန်လာခြင်း- ဆီလီနီယမ်သည် သုက်ပိုးလှုပ်ရှားမှုနှင့် သုက်ပိုးအရေအတွက်ကို တိုးတက်ကောင်းမွန်စေနိုင်ကြောင်း လေ့လာမှုများအရ ပြသထားပြီး ဆီလီနီယမ်ချို့တဲ့ခြင်းသည် သုက်ပိုးပုံပျက်မှုနှုန်းကို မြင့်တက်စေနိုင်သည်။ အစားအစာတွင် ဆီလီနီယမ်ထည့်သွင်းခြင်းသည် ဝက်မများ၏ မျိုးအောင်နှုန်းကို မြှင့်တင်ပေးခြင်း၊ သားပေါက်အရေအတွက်ကို တိုးမြှင့်ပေးခြင်း၊ ဥထုတ်လုပ်မှုနှုန်းကို တိုးမြှင့်ပေးခြင်း၊ ဥခွံအရည်အသွေးကို တိုးတက်ကောင်းမွန်စေပြီး ဥအလေးချိန်ကို တိုးမြှင့်ပေးနိုင်သည်။
၄။ အသားအရည်အသွေး တိုးတက်ကောင်းမွန်စေခြင်း- လစ်ပစ်ဓာတ်တိုးခြင်းသည် အသားအရည်အသွေး ယိုယွင်းပျက်စီးခြင်း၏ အဓိကအချက်ဖြစ်ပြီး ဆီလီနီယမ် အင်တီအောက်ဆီးဒင့် လုပ်ဆောင်ချက်သည် အသားအရည်အသွေး တိုးတက်ကောင်းမွန်စေရန် အဓိကအချက်ဖြစ်သည်။
၅။ အဆိပ်ဖယ်ရှားခြင်း- လေ့လာမှုများအရ ဆီလီနီယမ်သည် ခဲ၊ ကက်ဒမီယမ်၊ အာဆင်းနစ်၊ မာကျူရီနှင့် အခြားအန္တရာယ်ရှိသော ဒြပ်စင်များ၊ ဖလိုရိုက်နှင့် အဖလာတောက်ဆင်တို့၏ အဆိပ်သင့်မှုအကျိုးသက်ရောက်မှုများကို ဆန့်ကျင်ပြီး သက်သာစေနိုင်ကြောင်း ပြသထားသည်။
၆။ အခြားလုပ်ဆောင်ချက်များ- ထို့အပြင်၊ ဆီလီနီယမ်သည် ကိုယ်ခံအား၊ ဆီလီနီယမ်စုပုံခြင်း၊ ဟော်မုန်းထုတ်လွှတ်ခြင်း၊ အစာခြေအင်ဇိုင်းလှုပ်ရှားမှု စသည်တို့တွင် အရေးကြီးသောအခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်သည်။
ပို့စ်တင်ချိန်: ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၈ ရက်
